Schatpakkers / Pieter Koolwijk

Het was de laatste dag van de Kinderboekenweek. Lekker gemaakt door Langlevelezen kocht ik bij de Bruna in het grote winkelcentrum nog  snel voor €60,00 kinderboeken om Schatpakkers te veroveren. Toen ik na het afrekenen vroeg om HET Geschenk, moest ik de medewerker eerst uitleggen wat dat was om daarna van zijn collega te moeten horen dat ze het boekje niet meer hadden!!!!!!

Gelukkig hebben ze bij de Bruna in het kleine winkelcentrum in de buurt een betere hand van inkopen. Nog voordat ik met mijn nieuwe jeugdboekenaankoop bij de kassa was aangekomen, kreeg ik Schatpakkers al in de handen geduwd.

Pieter Koolwijk bedacht de wezentjes die met zoekgeraakte schatten een imposante, mysterieuze wereld schiepen in een leeg bedrijfspand. Kleine wezentjes die zich bemoeien met de gewone grote mensenwereld. Kinderboekenschrijvers weten er wel raad mee. Maar in dit boekje draait het uiteindelijk om gewone mensenkinderen, het gaat over pesten en gepest worden, vooroordelen, meelopen en vriendschap.

Jammer dat deze uitgave zo goedkoop moest. De kleurige hoofdpersonen verdienen gekleurde illustraties. Om Linde Faas recht te doen, bestel ik voor volgend jaar alvast haar te mooie kerstkaarten.

Schandalig dat haar naam in de catalogusbeschrijving van de bibliotheek niet voorkomt!

Ada : gevangen op twee eilanden / Imme Dros

Ada, gravin van Holland, dankte haar titel aan haar zeer eerzuchtige en dominante moeder. Moeder Aleid huwelijkte haar uit aan Lodewijk II, graaf van Loon. Om strategische redenen, geloof ik, wordt ze ergens op Texel ondergebracht. Net als ze zich daar thuis gaat voelen, moet ze naar Engeland. Het tweede eiland. Bevrijd van ouderlijke bemoeizucht en van haar 15 jaar oudere echtgenoot, voelt ze zich daar op haar plek. Maar met gevoelens kan de graaf geen rekening houden. Na ruim 4 jaar 'gevangenschap' in Engeland vaart ze terug naar de Nederlanden, naar het graafschap Loon, Belgisch Limburg. Lodewijk stierf in 1218. Hoe het Ada daarna verging is niet bekend.

Het feit dat Ada op Texel heeft gezeten, heeft, vermoed ik, een belangrijke rol gespeeld bij de keuze van Ada als onderwerp voor dit boek. Want waarom zou je voor Ada kiezen als je ook een boek over haar moeder Aleid van Kleef zou kunnen maken? 

Het VPRO Programma OVT maakte een podcast met Imme Dros.

Het werk van Harrie Geelen is sfeerbepalend voor Ada. Helaas, het artikel hierover in Trouw, is alleen te lezen voor abonnees. G

Gelukkig staan er op boekrecensiesblog.nl een paar afbeeldingen. Ada is onnederlands mooi uitgegeven. 

In tegenstelling tot Atta wordt Ada weinig geleend, zelfs tijdens deze eigenwijze Kinderboekenweek staat dit juweel in vrijwel alle Utrechtse bibliotheken 'thuis'. Misschien helpt een griffel of een penseel  de leencijfers volgend jaar een beetje op te krikken, hoewel ik bang ben dat Ada eenzelfde lot is beschoren als Beatrice.

Suggestie Kinderboekenweekthema 2025: Middeleeuwen!

De beterweter / Marc-Uwe Kling

Bestaat er in Duitsland ook een Kinderboekenweek met een thema?  De Beterweter sluit zo nauw aan bij het thema van 'onze' Kinderboekenweek, dat je Kling en Henn er bijna van zou verdenken deze titel voor de gelegenheid te hebben gemaakt. De beterweter is een turquoise onbestaanbaar wezen, het huishouden waarin de beterweter opduikt is daarentegen heel realistisch. 

Is er ooit onderzoek gedaan naar miniwezens in kinderboeken die een originele kijk op de wereld van de 'grote' mensen hebben. 

Misschien is het niet helemaal toevallig dat 2 hedendaagse bedenkers van dergelijke boekfiguurtjes ook cabaretier zijn. (Kling en Jochem Myjer van De Gorgels).

Ik heb het idee dat we nog meer van De Beterweters gaan horen.

Ik hoop dat in een volgend deel het schutblad ook zulke fantastische weetjes bevat.

De originele titel luidt Das Klugscheisserchen. Google Translate vertaalt dit als 'de wijsneus' of in het Engels als 'smart-ass'. Ik vind De Beterweter leuk gevonden.

Bridget van der Puff en de misbaksels / Martin Stewart

Bridget van der Puff is een soort mengeling van Pippi en Matilda, weeskind. De directrice van het weeshuis heet mevrouw Zuurbier en is net zo gemeen als juffrouw Bulstronk.

Bridget van der Puff vindt het geluk bij Bakker van der Puff, die onvoorwaardelijk van haar houdt. Hij wil Bridget het vak van banketbakker bijbrengen, maar de pogingen van Bridget ontaarden in levensgevaarlijke mengsels. 

Om redenen die mij niet duidelijk zijn heeft directrice Zuurbier een vreselijke hekel aan Bridget en doet ze er alles aan om haar in het weeshuis te houden i.p.v. in een pleeggezin. Dat klopt niet, vind ik.

Dat alle baksels  van Bridget eigen levens gaan leiden en vreselijk veel schade aanrichten aan de bakkerij vind ik heel moeilijk te geloven.

De illustraties van Overwater zijn wel leuk, maar dat zijn die van de originele illustrator (David Habben) ook. Ben benieuwd of het tweede deel ook op de Nederlandse markt al verschijnen. De hoofdpersoon past wel heel goed bij het thema van de Kinderboekenweek 2024: 'lekker eigenwijs'.

 

Pamoek / Cora Sakalli

 

De woonomstandigheden van Franka (13) zijn verre van ideaal. Ze is met haar moeder ingetrokken bij een kettingrokende oma, die zo langzamerhand aardig genoeg heeft van het gezelschap van haar dochter en kleinkind.

Orkun verhuist vanuit Rotterdam naar het dorp van Franka.

Zowel Orkun als Franka kampt met een serieuze kwestie. De kat (Pamoek) die Orkun vanuit Rotterdam stiekem mee heeft genomen speelt een sleutelrol bij het ontrafelen van de problemen waarmee Franka en Orkun worstelen.

Pamoek was een kerntitel van de Kinderboekenweek 2023 met als thema: Bij mij thuis. 

Ondanks de heftige problemen van de hoofdrolspelers, is Pamoek een prettig lezend boek. Gelukkig loopt het nog best goed af ook.

Vorig jaar las ik Rennen van Cora Sakalli. Hoop dat er nog meer fraais van haar in de kinderboekenwinkels komt. Van Pamoek is momenteel 75% van de exemplaren uitgeleend. Goede score voor een realistisch jeugdboek met louter tekst. 

Vandaag houd ik mijn spreekbeurt over de anaconda / Bibi Dumon Tak, Annemarie van Haeringen

 

Als er een prijs zou bestaan voor het best verzorgde kinderboek, zou Vandaag houd ik mijn spreekbeurt over de anaconda deze met glans winnen. Er is mooi papier gebruikt, er staan mooie illustraties in op vrijwel elke pagina. De teksten lezen prettig weg en zijn ook nog eens zeer informatief. En al dit fraais wordt afgesloten met een register. Er bestaat geen prijs voor het best verzorgde kinderboek, maar met een zilveren griffel kun je het ook wel doen. Vorig jaar probeerde ik i.v.m. het thema van de Kinderboekenweek door Sterrins reptielenreis heen te komen. Qua uitleencijfers wint het boek van Sterrin Smalbrugge, maar mij wisten de korte artikeltjes niet te boeien, terwijl Dumon Tak allerlei vermakelijks opdient uit alle hoeken van het dierenrijk van aardslak tot zwarte mamba.

https://www.youtube.com/watch?v=zUyQjPKMquk&t=17s

Voorlezen in de periode rond dierendag in een midden- of bovenbouwklas.

Een krokodil in het bad! : gi-ga-groene avonturen / diverse auteurs, Micky Dirkzwager

Het thema van de Kinderboekenweek is voor schrijvers als Tosca Menten, Vivian den Hollander  en Arend van Dam  al zeker drie jaar op rij aanleiding om  na de zomervakantie met een nieuw boek op de markt komen. Een enkele uitgeverij belt successchrijvers om een verhaal te schrijven of te bewerken voor de verhalenbundel uit te brengen rond het thema. Een krokodil in het bad is zo'n titel rond het Kinderboekenweekthema van 2022. Ideaal voor docenten die zich niet willen vermoeien met het (voor-)lezen van hele boeken. De verhalen van Paul van Loon en Pim Lammers vond ik zelf het meest vermakelijk. Het werk op de niet zo actuele website van Micky Dirkzwager lijkt niet op het werk in Een krokodil in bad, gek genoeg.

Olaf scoort groen / Evelien van Dort

Olaf scoort groen zit vol goede bedoelingen. Het is het minst boeiende boek dat ik de afgelopen 2 jaar heb gelezen. Ik heb het uit Kinderboekenweek Magazine 2022 opgepikt. Ik zou niet meer weten waarom en ik wil er ook geen tijd meer aan besteden. 

Vuurtorenbeer / Mathilde Stein, Piet Grobler

Het thema van Kinderboekenweek 2023 is 'Bij mij thuis'. Ik vraag me bij het horen van Het Thema altijd af: "Wat hebben we in huis en hoe gaan we dat presenteren?" Ik meende even dat we geen display zouden kunnen vullen met 'Bij mij thuis', maar terugkijkend in mijn blogposts van dit jaar, zag ik dat bijna elk jeugdboek dat ik las, te maken heeft met thuissituaties. En Vuurtorenbeer is er zeker ook zo één. Vuurtorenbeer is namelijk zeer tevreden met zijn bestaan op het piepkleine vuurtoreneiland. Totdat hij in de krant leest over de wilde avonturen die Avonturenbeer beleeft. Wat leidt Vuurtorenbeer eigenlijk een saai en onbetekenend leven. Nee, dan Avonturenbeer, die over de hele wereld reist en daarover in de krant schrijft. Vuurtorenbeer redt Avonturenbeer uit een storm en biedt hem gastvrij verblijf op het vuurtoreneiland. Al gauw blijkt Avonturenbeer een vervelende kwast die Vuurtorenbeer het leven zuur maakt. Gelukkig is Vuurtorenbeer zo verstandig hem de deur te wijzen. 

Het bevalt me zeer dat de bescheiden, sympathieke, hardwerkende Vuurtorenbeer zich niet in laat pakken door Avonturenbeer en hem het huis uit zet. De beren die Piet Grobler tekent, zijn hartveroverend. De emoties van de beide beren en de sfeer in de vuurtoren zijn door Stein en Grobler heel herkenbaar weergegeven. Griffelkandidaat voor 2024? Aan van de Vendel en Friso zal het niet liggen.

Op de website van Lemniscaat lees ik dat Piet Grobler geadopteerd is door Kinderboekwinkel Kakelbont in Utrecht. Deze is al minstens een jaar ter ziele. Wat nu?

Blauw brengt ongeluk / Angelique van Dam

 Bij Elif thuis vliegen ze bijna van de honger in de gordijnen. Elif schaamt zich voor de armoede en wil niet bij de voedselbank gezien worden. Omdat ze het idee heeft dat de blauwe enveloppen van de belastingdienst de oorzaak zijn van de financiële krapte, pleurt ze stiekem de blauwe post in de kliko. Als ze uitgenodigd wordt op het feestje van de steenrijke klasgenoot Coco moet ze al haar creativiteit aanwenden om met een cadeautje naar de verjaardag te kunnen gaan. Daar stoot ze per ongeluk een peperdure vaas om, in paniek vlucht ze de deur uit, naar huis. Maar scherven brengen geluk en blauwe enveloppen soms ook.

Juf Maike vindt Blauw brengt ongeluk geschikt om te bespreken in de klas, omdat steeds meer kinderen kampen met dezelfde problemen  als hoofdpersoon Elif. Statistisch gezien zal er misschien in elke klas wel een kind zijn uit een arm gezin. Toch betwijfel ik of het bespreken van een verhaal als dit helpend is voor juist die kinderen. Mij lijkt voorzichtigheid geboden, omdat je hen er zeer mee in verlegenheid kunt brengen. Voor kinderen die geen idee hebben wat armoede doet met een mens, is Blauw brengt ongeluk in ieder geval een leerzaam boek.

Schrijfster Angelique van Dam zegt in een interview met Stentor blij te zijn dat er in haar tijd nog geen mobieltjes waren: ze zou er nooit een hebben gekregen als kind.

Thema past perfect bij het Kinderboekenweek-thema Bij mij thuis.

De meestervervalser / Annemarie Jongbloed

 

De meestervervalser is een kerntitel voor de Kinderboekenweek 2023. Thema: Bij ons thuis. Bij hoofdpersoon Bilal (ongeveer een jaar of 11) thuis is armoe troef. Bij zijn vriendin Sterre zijn ze stinkend rijk. Twee extreme thuissituaties. Bilal is een uitzonderlijk teken- en schildertalent. De moeder van Sterre is museumdirecteur. Annemarie Jongbloed heeft er een huisjesmelker aan toegevoegd die zich ook bezighoudt met illegale kunsthandel. Allemaal erg toevallig en spannend. Dit boek kan  aanleiding zijn om het met de groep te hebben over armoede en criminaliteit. Als daarmee slechts 1 kind geholpen is, heeft De meestervervalser al bestaansrecht.

Twitch en de vlucht van de ijsvogel / M.G. Leonard

Twitch is het eerste deel in een serie speurdersverhalen in de Britse traditie. Van het hippe soort. Twitch is een jongetje en vogelspotter. De zomervakantie is amper begonnen alsTwitch te maken krijgt met de zoektocht naar een bankovervaller met een grote buit. Zoals het hoort in een detective word je voortdurend op het verkeerde spoor gezet. Uiteindelijk wordt de misdadiger natuurlijk gepakt met hulp van de vogels van Twitch en zijn vriend Jack, die eerst zijn vijand was. 

De overeenkomst met bijvoorbeeld de boeken van Blyton over De Vijf: de hoofdpersonen hoeven niet naar school gedurende het avontuur, de ouders bemoeien zich niet met hun kinderen. Het verschil: mobieltjes bestaan in de nieuwe jeugddetective, al spelen ze een geringe rol.

Kinderboekenweek 2022 heeft vast een boost gegeven aan de verkoop- en uitleencijfers van Twitch. Het boek stond, vanwege het groen op de lijst van kerntitels. 

De gorilla en de jongen / Phil Earle

In 2019 las ik De oorlog die mijn leven redde. In 2022 De tunnel en nu dan De gorilla en de jongen. In het eerstgenoemde boek werden de kinderen vanuit Londen naar het platteland gestuurd, om aan de bommen en de honger te ontkomen. In het tweede boek schuilden massa's Londenaren voor de bommenregen in metrotunnels. En in De gorilla en de jongen wordt het kind juist naar Londen gestuurd. Samen met mevrouw F. schuilt Joseph in de ruïne van een dierentuin, om de gorilla te doden die hen het leven redt. Wat een verhaal. Behalve wees, is Joseph ook nog zo dyslectisch als wat en behalve weduwe, is mevrouw F. ook nog moeder van een dood kind. Beetje veel drama voor 286 pagina's, maar lezenswaardig drama. Zou misschien wel eens een TikTok-Topper kunnen worden. Ik begrijp dat tieners tegenwoordig liever in het Engels lezen. Voor hen zou ik tijdens de (Christelijke) Kinderboekenweek of de Boekenweek van Jongeren schrijver Phil Earle uit Engeland over laten varen. 

Uitgever Kok Boekencentrum maakte lesmateriaal bij deze titel. De gorilla en de jongen mag dan een B-boek zijn, ik zou het lesmateriaal en het boek eerder in het voortgezet onderwijs aanbieden, dan in groep 7/8.

 

Kinderboekenweek 22

 

De titels die ik koos uit het Magazine van 2022:

Grimwoud / Nadia Shireen

Films die nergens draaien / Yorick Goldewijk

Waanzinnige boomhutverhalen / Andy Griffiths, Terry Denton

Het grote reptielenboek / Sterrin Smalbrugge

Raargebeurd / Emanuel Wiemans

Owen en de dingen die niemand zag / Erik Nieuwenhuis

Fontana banana / Judith Visser

Lennox en de gouden sikkel / Zindzi Zevenbergen

Van de Noordpool naar Nairobi / Yannick van de Velde

De jongen die met een walvis zwom / Nizrana Farook

Olaf scoort groen / Evelien van Dort

Perronpapegaaien en krekelcriminelen / Auke-Florian Hiemstra

Kalle en het oerwoudgeluid / Hermine Landvreugd

De binnenkant van buiten / Tanja de Boer

Het reservaat / Barbara Jurgens

Echo Boy / Matt Haig

Kapsalon Romy / Tamara Bos (luisterboek)

Egalus / Marije Tolman

Twitch en de vlucht van de ijsvogel / M.G. Leonard

Schoenbek / Joukje Akveld

Briljante planten / Geert-Jan Roebers

Grimwoud / Nadia Shireen

In een vlaag van leeshonger nam ik me voor om vóór de volgende Kinderboekenweek van elke pagina uit het Kinderboekenweek Magazine (bijlage bij Nederlandse kranten) een boek te kiezen en te lezen. Grimwoud was er zo één. Een graphic novel over een broer en een zus vos dat zich van huis en haard laat verdrijven naar een plek ver weg. 

Het portfolio van Nadia Shireen bevat heel mooi werk. Ik vind er in Grimwoud weinig van terug, helaas. Deel 2 is juist vertaald, geloof ik. 

Over Shireen zelf vond ik niet veel terug. Ik heb de indruk dat ze Brits is. Ze won in elk geval een UKLA book award (prijs van leerkrachten).

Toch een interview met haar gevonden: https://www.penguin.co.uk/articles/childrens-article/nadia-shireen-barbara-throws-a-wobbler-author-interview.

Ik heb een beetje spijt van mijn voornemen. Ik hoop meer plezier te beleven aan de andere titels.

 

Elke dag broerdag / Tineke Honingh

 

De bibliotheekcatalogus zegt: "Ook geschikt om in de klas voor te lezen. Vanaf ca. 10 jaar..." Ik zou het niet doen. De helft van de klas haakt zeker af bij de huilverhalen van de ik-persoon en zijn broers. De opmerkingen bij de wandelingen hebben veel weg van boswachterlesjes. Persoonlijk kreeg ik erge jeuk bij de inktvlekkenuitleg van een of andere gezinscoach die de jongens te pas en te onpas nog eens aanhalen. Geloof je het zelf? De boeiendste gebeurtenis in Elke dag broerdag is de ontdekking van de vos die een geopend blik van de worstjes om zijn snuit heeft geklemd. Mijn verwachtingen van dit boek met het prachtige omslag waren duidelijk veel te hoog gespannen.

Door de bosachtige omgeving waarin het verhaal zich afspeelt, zal dit boek tijdens de Kinderboekenweek 2022 Gi-ga-groen nog wel geleend worden (door leerkrachten die iets met het thema moeten), maar voor daarna zie ik het somber in. Tip voor juffen en meesters: doe jezelf en je klas een plezier en lees tijdens de Kinderboekenweek iets voor van Bibi Dumon Tak of Joukje Akveld.

Het juiste spoor / Marieke Nijkamp

 

Het juiste spoor bevat twee indringende verhalen op nog geen 100 bladzijden. Niet echt feel-good-story's. In het verhaal van Marieke Nijkamp zit je op de lip van een aantal vrienden die met de trein huiswaarts keert na een weekend weg met zijn allen. Eén vriend reist niet mee. Het tweede verhaal van Corinne Duyvis is nog beklemmender: het speelt zich af in de toekomst en is ook meteen het einde van de toekomst, denk ik. Echt eng.

Zowel Marieke Nijkamp als Corinne Duyvis schrijven in het Engels en beide hebben ze succes in de VS. Hun bijdrage aan dit boekje schreven ze in het Nederlands. Omdat ze bevriend zijn en het thema van de Kinderboekenweek 2018 vriendschap was.

De snoepfabriek moet sluiten / Brigitte Bosman

De snoepfabriek moet sluiten is met heel veel zorg uitgegeven: mooi glad papier, veel leuke illustraties. Aan de titels van de hoofdstukken is veel aandacht besteed, er is erg nagedacht over de namen van de personages. Het verhaal is ondergeschikt gemaakt aan dit soort leukigheidjes en kon mij echt niet boeien. Zo onwaarschijnlijk. Zo niet origineel en zo vergezocht. Uitgelezen omdat het vanwege de opa misschien te gebruiken zou zijn tijdens Kinderboekenweek. Ik zou graag weten hoe lezers in de leeftijd van de doelgroep dit boek waarderen.

Sammie en opa / Enne Koens

Sammie en opa vormen samen een heel goed koppel. De moeder van Sammie heeft het druk en de vader van Sammie is niet in beeld, dus is het maar goed ook dat Sammie altijd bij zijn lieve stoere opa terecht kan. Als opa doodziek wordt, ziet het er even heel beroerd uit voor Sam. Opa overlijdt, maar gelukkig heeft Sammie dan zijn moeder nog. Jeugdboekenrecensenten oordelen positief over dit boek van Enne Koens. Illustraties en verhaal matchen niet helemaal, vind ik. Kees de Boer heeft een te jeugdige Sammie getekend. Om voor te lezen tijdens de Kinderboekenweek 2016 in groep 5/6.

Mississippi is van mij / Cornelia Funke

Omdat de oma van Emma een belangrijke rol speelt in dit boek, gekozen voor Mississippi is van mij. Want 'Voor altijd jong' is het thema van Kinderboekenweek 2016. Dit boek is een meevaller. Het lijkt alsof je een zonnige familie-vakantie-film zit te bekijken in Scandinavische sferen. Niet echt makkelijk te lezen, want oorspronkelijk Duits, maar het verhaal biedt genoeg spanning om snel naar de volgende bladzijden te willen. Daardoor ook geschikt voor mensen die paarden evenzeer waarderen als koeien. De film werd heel goed gewaardeerd.  "Kinderzorgenloos zonder oneerlijk te zijn, idyllisch zonder kitsch en daarbij nog ongelooflijk leuk en spannend." Cornelia Funke schreef en illustreerde Mississippi is van mij.