Beth is dead / Katie Bernet

Als ik goed ben geïnformeerd, komt een jeugdboek in aanmerking voor een makkelijk-lezen-etiket als het aan een aantal voorwaarden voldoet: ruime bladspiegel, tamelijk grote letters, korte hoofdstukken. De enige voorwaarde waaraan Beth is dead voldoet is de beperkte omvang van de hoofdstukken. Maar 316 pagina's zonder illustraties, een volle bladspiegel en kleine letters zijn niet bepaald helpend voor jongeren die moeite hebben met lezen. De spannende zoektocht naar de moordenaar van Beth March is dat misschien wel. Elke zus krijgt verschillende hoofdstukken om haar standpunten over de moordpartij uiteen te zetten. Uiteraard had je de dader nooit kunnen raden.

Katie Bernet baseerde haar debuutroman op de familie uit Little Women van Louisa May Alcott. Beth is dead vind je echter in het vak met thrillers en detectives en valt daarin nogal op met het roze omslag. Er bestaat ook een versie met bloederig druk op snee in dezelfde felle kleuren.

 Lizzy Bromley ontwierp het omslag.

Termeh / Buddy Tegenbosch

 

96 Bladzijden heeft Buddy Tegenbosch maar nodig om duidelijk te maken hoe het met de mensenrechten is gesteld in Iran. Welke risico's je moet nemen om aan het regime te ontsnappen en vooral hoeveel moed en doorzettingsvermogen en mazzel er nodig zijn om een vluchtpoging te doen slagen.

Zeker nu een must-read voor jongeren. Verscheen bij Best of YA. Misschien een goed idee om de Enkele reis-titels ook als luisterboek uit te brengen voor wie zelfs 96 bladzijden met letters een onneembare hindernis vormen.

Tegenbosch won voor een eerdere boeken de prijs van de Jonge Jury.

De roadtrip / Khalid Boudou

 

De roadtrip leest lekker weg. Het contrast tussen een verwende jongen en een Marokkaanse opa is spannend. Onderweg maken ze van alles mee. Aan het einde voltrekt zich een bizarre ontwikkeling en als opa en kleinzoon weer thuiskomen zijn ze daar beiden echt van opgeknapt.

Niet verrassend dat De roadtrip al een uitvoerige samenvatting op Scholieren.com heeft.

Boudou is bekend van Het schnitzelparadijs en Pizzamaffia. Ik vond zelf Iedereen krijgt klappen een heel leuk boek. Zijn LeesApp verhaal Snel geld heb ik nooit gelezen, helaas. Nu kan het niet meer, want LeesApp is gestopt.

Voor jongeren die een eigentijds, realistisch verhaal moeten/willen lezen is De roadtrip een heel prettig toegankelijk boek.

De Godden broers / Meg Rosoff

Even dacht ik dat ik een Engelse versie van Lindgrens Samen op het eiland Zeekraai te pakken had. Maar nee, ik las in het eerste deel van Rosoffs Zomerdrieluik De Godden broers. Wat een prachtig boek. Het is dat ik deel 2 al gelezen had, anders zou ik er nooit in durven beginnen. De Godden broers is namelijk niet te evenaren.

De Godden Broers - Een Goddenzootje - Uitgelezen

Ik vroeg me na het tweede deel in 2023 al af onder welke titel deel 3 was verschenen. Ik kon het toen niet weten, want de vertaling van deel 3 kwam pas in 2024 uit onder de titel Er gebeurde bijna niets.

Ik denk dat ik het toch ga reserveren. Van wat Meg Rosoff schrijft, krijg ik nooit genoeg..

 

Neem een kip / Erna Sassen

De straf die staat op het beginnen met deel 3 van een serie bestaat eruit dat je bijna een half boek nodig hebt om een beetje compassie te krijgen met de hoofdpersonen. Ik vond het maar gezever tussen hoofdpersoon Joshua en zijn vriendin Lindsey. Toen zich na de eerste helft eindelijk wat ontwikkelingen met vrienden en familie voltrokken, heb ik Neem een kip met heel veel genoegen uitgelezen. Wat een leuke club mensen heeft Erna Sassen geschapen. Ik ga meteen Zonder titel reserveren.

En die Joshua zal er heus wel komen met zijn talent en zijn relaties.

Joshua heeft talent voor tekenen, getuige de kip en het zelfportret op de cover.

Ook in het boek staan illustraties van zijn hand, zogenaamd. In het echt heeft Martijn van der Linden voor de illustratie getekend. Trakteer jezelf op het volgerschap via Instagram. Je zult fantastische vogelportretten geboren zien worden.

 

Ugly girls / Lisa Bjärbo, Johanna Lindbäck, Sara Ohlsson

Tilde, Eleni en Jasmine zijn 3 meiden die bij elkaar in de klas zitten. Ze zijn de drie hoofdpersonen van dit boek omdat ze alle drie te maken krijgen met de verschrikkingen van de website Ugly Girls. Het is geen bangalijst, de website heeft geen enorm bereik, maar gepost worden op Ugly Girls is een ontwrichtende ervaring. Het boort elke millimeter zelfvertrouwen de grond in en creëert een sfeer van wantrouwen op school.

Met al dat roze op de kaft, denk je algauw aan een boek vol verliefdheid en shopping, dat valt gelukkig mee. 

De 3 meiden weten de jongen achter Ugly Girls door gezamenlijk optreden te ontmaskeren en zetten hem flink op zijn nummer.

Leerkrachten mediawijsheid kunnen hun voordeel doen met de uitgebreide lesbrief over dit sympathieke boek waarin voor elke leerlinge wel een hoofdpersoon is waarmee ze zich kan identificeren.

Ugly Girls speelt zich af in Gnesta.

De Paardenjongens / Johan Ehn

 Met de Paardenjongens ben je in Tsjechoslowakije in de jaren '20 van de vorige eeuw, in Berlijn in de jaren '30 en tot slot in een Zweedse stad in de 21e eeuw. De Paardenjongens zijn twee jongens die voor het gemak maar dezelfde achternaam hebben aangenomen omdat ze samen uit hetzelfde weeshuis ontsnapten en met een acrobatisch paardennummer in een circuscrew werden opgenomen. Na een aantal circusjaren belanden ze in de Duitse hoofdstad in artistieke en progressieve kringen via een uitgeproken lhbtiq+-club avant la lettre. In Berlijn  krijgen De Paardenjongens te maken met homohaat en Hitlervolgelingen.

Anton is een jonge enthousiaste zorgverlener die een stokoude man moet gaan helpen. Ze delen liefde voor paarden. Via oude foto's komen Anton en de lezers achter de identiteit van de hoogbejaarde heer.

Mooi en aangrijpend. Voor de razendsnelle luisteraar: https://www.tiktok.com/@noraleest/video/7300536904523484449

Ehn komt uit Zweden, Mijke Hadewey - van Leersum Mijke Hadewey - van Leersum vertaalde De Paardenjongens.

Wind/ Esther Walraven

 

Over kitesurfen kun je me alles wijsmaken. Doodenge sport en levensgevaarlijk bij zwaar weer, weet ik nu ik Wind heb gelezen.

Het verhaal speelt zich af op Vlieland. Hoofdpersoon Sam geeft kitesurflessen en ontmoet de zeer aantrekkelijke Cheyenne, 15 jaar. 

Ondertussen zit Sams vader thuis apathisch te zijn na een schorsing vanwege vermeend grensoverschrijdend gedrag in het verleden. De vader-zoonrelatie knapt er niet van op.

93 Pagina's telt dit boekje. Walraven heeft niet meer nodig om de verwarring en de wanhoop van Sam genuanceerd weer te geven.

Voor boekenhaters die toch wat moeten.

See you on Venus / Victoria Vinuesa

 

Op het genre-etiket van de bibliotheekversie zien we een hoofd met inhoud. Daarmee wordt aangegeven dat het boek een psychologische roman is. Het klopt dat de lezer veel hersenspinselen en zieleroerselen van de hoofdpersonen te verwerken krijgt, maar See you on Venus is vooral een mierzoet liefdesverhaal. Het genre-etiket met hartjes was veel meer van toepassing geweest. Als 15-jarige puber had ik gesmuld van dit boek. Nu roept het vooral vragen bij me op: 1. Wat is dat voor een mysterieuze hartziekte waar Mia aan lijdt? 2. Waarom zoekt Mia alleen haar moeder? Is haar vader dan wel bekend? 3. Hoe kan het dat de ouders van Kyle contact hebben met hun zoon, maar dat hij ongehinderd door Spanje kan toeren terwijl zijn passagier door de politie wordt gezocht? 4. Kun je op één tank benzine duizenden kilometers door Spanje maken? 5. Waarom staat er geen routekaartje van de trip door Spanje op de schutbladen van See you on Venus?

Vinuesa schreef een vlot lezende roman met best puntige dialogen, jammer van de overdoses suiker en drama. De film doet er nog een schepje bovenop, zo te zien.

Voor niet al te kritische Booktoklezers.

Het grote antiromantische avontuur van Ies & Tammy / Rudie Verbunt

Als de moeder van Tammy niet zo onwaarschijnlijk rijk was geweest, had het avontuur van Ies en Tammy nooit plaats kunnen vinden. Dat zou toch jammer zijn, want Het grote antiromantische avontuur van Ies & Tammy leverde een heel leuk boek op. Als ik Clavis was, liet ik het vertalen in het Engels, want deze titel heeft Booktok-potentie.

Ies & Tammy belanden samen in hachelijke situaties en vooral Tammy bedenkt creatieve oplossingen voor problemen die zich op hun roadtrip voordoen. 

Aanrader voor lezers van 15+. Aan alles kun je merken dat Verbunt heel veel affiniteit heeft met de doelgroep.

Het (niet zo) orthodoxe leven van Hoodie Rosen / Isaac Blum

 Wanneer ik in Antwerpen mensen gewaar word die tot de orthodox joodse gemeenschap behoren, moet ik me inhouden om hen niet met open mond aan te staren. Die pijpenkrullen: hoe doen ze dat?

Achter in Het (niet zo) orthodoxe leven van Hoodie Rosen zit een woordenlijst van 3 pagina's. Ik heb die lijst vaak geraadpleegd. Sjonge, wat moet je veel doen, laten en leren voordat je een volwaardig lid van de gemeenschap bent.

Hoofdpersoon Hoodie Rosen wordt verliefd op een niet joods meisje. Dat valt bij geen van beide thuisfronten goed. Groter kunnen de cultuurverschillen niet zijn. Hoodies familie probeert ruimte in de stad te creëren voor religieus onderwijs, een synagoge, restaurants en winkels waar koosjer voedsel te verkrijgen is. De moeder van Anna- Maria is burgemeester en vreest dat 'haar' stad wordt overgenomen door de joodse gemeenschap. Het komt tot een schietpartij van antisemieten op de enige koosjere winkel in de wijk. 

Gek genoeg is die gebeurtenis de opening naar dialoog.

Amerikaan Isaac Blum is docent op middelbare scholen. Het (niet zo) orthodoxe leven van Hoodie Rosen is zijn debuut. Echt makkelijk te lezen is dit boek niet.  Blum is niet te lui om lange zinnen te maken. De gedachtegang van Hoodie is niet altijd makkelijk te volgen en de betekenis van talrijke joodse woorden in de tekst nopen je om steeds te bladeren naar de woordenlijst. Toch vond ik dit een boeiend boek met een hoopvol einde en een prachtig front. 

Solitaire / Alice Oseman

 Oseman is een veelbesproken schrijfster op TikTok. Vooral de stripverhalen die onder de titel Heartstopper verschijnen zijn heel populair. Solitaire draait om dezelfde hoofdfiguren, maar een stripverhaal is dit bepaald niet. Maar liefst 272 pagina's tekst bevat dit boek. Het zal de die-hard-Oseman-fan een zorg zijn. Solitaire is het debuut van de schrijfster. Ze schreef het toen ze 19 was. Dat verklaart misschien waarom ik steeds de draad van het verhaal kwijtraakte. Wat ik heel vreemd vond is dat de hoofdpersonen communiceren door middel van blogs. Ik denk dat ouwe taarten geen TikTok-titels moeten willen lezen. Toch ga ik proberen een Heartstopper te bemachtigen, want ik heb het idee dat ik dat heel veel leuker vind. En volgens Oseman herself maakt de volgorde waarin je e.e.a. leest geen bal uit.

KID / Jelmer Soes

 Sam (17) heeft een grote broer en een vader en een moeder die beiden in het onderwijs werken. Hij is al sinds de basisschool bevriend met Q en Mo, ze spelen voetbal bij dezelfde club. De vader en moeder van Sam en zijn broer vertellen op zeker moment dat zij samen geen kinderen konden krijgen en hun toevlucht namen tot een vruchtbaarheidskliniek om met hulp van spermadonatie zwanger te worden. Vanaf het moment van die mededeling staat het leven van het stabiele gezin op zijn kop. De broers voelen zich verraden door hun ouders en worden in beslag genomen door de zoektocht naar de spermadonoren. Die worden uiteindelijk gevonden. Sam blijkt erg veel familie te hebben. Soes weet informatie over de zoektocht zo te doseren dat het een spannend verhaal wordt. Ik kan erg genieten van zo'n realistisch YA boek, waarin de hoofdpersoon leert leven met onomkeerbare veranderingen. KID leest makkelijk weg. De dialogen, vooral die met Q en Mo, zijn geniaal.

Ik ben nu wel heel benieuwd naar de andere kinderen van de vader van Sam/Jelmer. 

Dat soort vrienden / Meg Rosoff

 

Er druipt veel zweet van de pagina's van Dat soort vrienden. New York tijdens een hittegolf in 1983. Wat een hel. Beth heeft een stageplek bij een belangrijke New Yorkse krant verdiend. Ze begint eraan op bladzijde 5, of daaromtrent, en op bladzijde 204 rondt ze de stage af om aan haar studie journalistiek te beginnen. Ondertussen maakt ze je deelgenoot van haar leven bij de krant met 3 andere stagiaires. Vriendin en collega Edie maakt haar wegwijs en biedt een heerlijk koel onderkomen. Beth en (ex-)huisgenoot Tom ontwikkelen een relaxte liefdesrelatie wanneer Beth weer terug is in haar armzalige, bloedhete studentenflatje. Ze heeft tijdens haar stage ontdekt: "Geen enkele vriend kan je alles geven."

Dat soort vrienden maakt deel uit van een 'Zomerdrieluik', De Godden broers hoort er ook bij, maar wat is nou het derde boek?

Onvindbaar / Kathy Tailor

Uit de tekst op de achterflap wordt duidelijk dat Onvindbaar een thriller is voor YA. Ik verwachtte oorspronkelijk Brits (want kostschoolverhaal) of Scandinavisch (want thriller in het bos). Maar nee, Kathy Tailor is een Duitse.

Een kostschool is natuurlijk een realistisch decor voor hele enge gebeurtenissen. Na alle metoo-verhalen in de media van de afgelopen jaren was de dader, zelfs voor ondergetekende niet-thrillerlezer, al meteen helder. Er waren onlogische dingen in het verhaal van Onvindbaar, maar ik las door. Je wil toch weten of je gelijk krijgt.

De belofte / Saskia Mouissie

Precies 100 bladzijden heeft Mouissie gekregen om het verhaal te vertellen van Douwe, een jongen wiens vader al overleed voordat zijn zoon 4 jaar was. Moeder hertrouwt en zoon wordt steeds nieuwsgieriger naar de persoon die zijn vader was. Na een levensgevaarlijk avontuur op een zeilboot leert Douwe zowel zichzelf als zijn vader kennen.

Lekker dun boekje dus, verschenen in een serie die jongeren tot lezen wil bewegen. Het is wel een mooi en ontroerend verhaal. De belofte mag dan dun zijn, de uitvoering is verder niet heel aantrekkelijk voor gasten die gebukt gaan onder lettervrees.

Van de site van Mouissie gejat:

Lees de tien rechten van de lezer volgens Daniel Pennac. 

1. Het recht om niet te lezen
2. Het recht om pagina’s over te slaan
3. Het recht om een boek niet uit te lezen
4. Het recht om een boek opnieuw te lezen
5. Het recht om zelf te kiezen wat je leest
6. Het recht om te ontsnappen van de werkelijkheid
7. Het recht om overal te lezen
8. Het recht om lukraak door een boek te bladeren
9. Het recht om hardop te lezen
10. Het recht om je smaak niet te verdedigen

Als deze regels in de onderbouw van het voortgezet onderwijs navolging zouden vinden, zouden ze heel veel kinderen heel veel leesleed besparen. 

Let goed op / Jason Reynolds

Tien verhalen bevat Let goed op. In elk verhaal staan leerlingen centraal die de gang van school naar huis maken. Elk verhaal is eigenlijk net te kort. Ik zou meer tijd willen delen met elk van die leerlingen en meer willen lezen over hun leven, doen en laten. 

Let goed op is begriffeld, bekroond en bejubeld. Mede daardoor had ik me me er te zeer op verheugd, ben ik bang. Ik vond de verhalen vaak lastig te volgen en het frustreert me dat ik niet kan lezen hoe het afloopt met de bijzondere hoofdpersonen. De schoolbus die in elk hoofdstuk voorbij komt, snap ik eerlijk gezegd helemaal niet. 

Ik ben oprecht benieuwd naar de mening van jongeren die Let goed op hebben gelezen (of hebben meegenomen, maar niet gelezen).

Juf Beau zou dit boek aanraden voor kinderen vanaf 9 jaar. De Nederlandse bibliotheekdienst plaatst dit boek bij de D: vanaf 15 jaar.

De maker van Reynolds' website verdient wat mij betreft alle griffels, penselen, medals en awards die er maar bestaan voor websitebouwers, maar dit geheel terzijde.

Het weeshuis in de azuurblauwe zee / T.J. Klune

Op jacht naar titels die door Boektokkers worden aanbevolen, kwam ik de naam Klune tegen, auteur van Het weeshuis in de azuurblauwe zee. Ik heb me de eerste 5 hoofdstukken wel afgevraagd waarom Tiktokkende jeugd valt voor dit boek. De hoofdpersoon, Linus, is een dikke, saaie oude man (minstens 35 jaar), een ambtenaar die droge rapporten schrijft voor een ministerie. Maar de doorlezer wordt beloond. De ambtenaar ontpopt zich tot een warmbloedige, empathische strijder tegen vooroordelen en ambtenarij. De conversaties van Linus met een duivels weeskind en met zijn hospita, zijn heel geestig en als hij van leer trekt tegen bekrompen dorpelingen, ben je geneigd te roepen: "Goed zo, Linus, zet 'm op!"

Heb wel mijn eigen vooroordelen over fantasy bij moeten stellen.

Met weer een busje op een prachtig omslag.

Voor bovenbouwers HAVO/VWO.

Als morgen niet bestaat / Jennifer L. Armentrout

Jennifer L. Armentrout heeft over verkoop- en uitleencijfers niet te klagen, en dan staat haar naam nog niet eens boven aan op de Booktok-lijstjes. Van de Utrechtse bibliotheekexemplaren is op dit moment 75% uitgeleend. Best veel voor een boek uit 2019. Een deel van Armentrouts boeken hoort tot de categorieën paranormaal en fantasy. Daar begin ik niet aan, maar op Als morgen niet bestaat, had de Nederlandse bibliotheekdienst de genres psychologisch en romantisch geplakt, dus durfde ik het te proberen. 

Het onderwerp: hoe overleef je een verkeersongeluk waarbij 4 van je vrienden in dezelfde auto het leven laten?

Het eerste deel over 'gisteren' had zeker de helft korter gekund. Dit geldt ook voor het 2e deel 'vandaag'. In het deel 'morgen' wordt dan het een en ander opgelost. Het meest irritant in dit boek is de romance. Die is zo voorspelbaar en zo onwaarschijnlijk dat ze dit boek tot goedkope en ergerlijke broodschrijverij degradeert.

 

De regen is warm / Joke Benoot

 De situatie van de kinderen in De regen is warm is behoorlijk hopeloos en die van de twee volwassen hoofdpersonen eigenlijk ook. Gelukkig bestaan er mensen als Joke Benoot, kinderpsycholoog èn schrijver. Wat me heeft bewogen om dit boek aan te vragen? Vermoedelijk kwam er een nieuwe titel van haar langs in het weekaanbod. Ik ben blij dat ik haar debuut heb aangevraagd. De regen is warm is ondanks de zware omstandigheden waarin kinderen in een tehuis moeten opgroeien, een hoopgevend boek, omdat tenminste iemand ziet dat die kinderen waardevolle mensen zijn. Benoot heeft ze een gezicht gegeven.

Afgaande op de berichtgeving in de pers ben je als uit-huis-geplaatst kind in Belgie beter af bent dan in Nederland, geloof ik.