Als je terugkomt / Rebecca Stead

Dit boek heeft vast literaire kwaliteiten. Het won een drietal belangrijke prijzen in land van verschijnen: De Verenigde Staten. En ik moet zeggen dat de schrijfster je op een plezierige manier kennis laat maken met bijzondere hoofdpersonen. Korte hoofdstukken, begrijpelijk taalgebruik. Maar van dat geneuzel over 'tijd' en die onverklaarbare kosmische verschijnselen krijg ik hele erge jeuk. Zonde van die prettige schrijfstijl en de knappe beschrijvingen.

Het lievelingslied van Jonny Valentine / Teddy Wayne

Wayne is een jonge Amerikaanse schrijver die zich heeft verdiept in het leven van een kindster. Hij heeft er een zeer geloofwaardig en boeiend verhaal van gemaakt dat een betere uitgever verdient. Van de 317 pagina's zijn er misschien 200 zonder storende fouten. Was ik een uitgever: ik schaamde me verrot. Voor 15+ ers die houden van realistische coming of age.

Achter de maan / Sharon Creech

Kluitman heeft een nieuwe reeks: Kluitman Klasse. Achter de maan is de eerste titel die hierin verschijnt. Sharon Creech verwierf met Walk two moons de Newbery Medal in 1995. In Nederland geen garantie voor succes. In 1999 bracht Kluitman de vertaling Achter de maan. Veel aandacht heeft het boek hier toen niet gehad, volgens mij. Waarom dan nu herdrukt? Omdat Achter de maan het meer dan verdient! Voorlezen als je in groep 7/8 bezig bent over de Verenigde Staten. Het verhaal geeft beelden van Amerikaans landschap, hoofdpersonen om van te houden, troost voor wie verder moet zonder een dierbare naaste en een heel wijze les!  Onverwachte wendingen houden de spanning erin. Op Youtube kun je movietrailers voor Walk two moons vinden, maar volgens mij kwam het nooit tot een bioscoopfilm. Achter de maan heeft geen filmbeelden nodig om heimwee te krijgen naar de wereld van Salamanca Tree Hiddle. Aanbevolen voor 12+ op de achterbank en voor liefhebbers van Cynthia Voigt.

Wonder / R.J. Palacio

'Als je kunt kiezen tussen gelijk krijgen of aardig zijn, kies dan voor aardig zijn.' Met deze leefregel werd Auggie verwelkomd op een nieuwe school. Tienjarige Auggie kiest zelf consequent voor aardig zijn, maar makkelijk wordt het hem niet gemaakt. Auggie is niet gewoon lelijk, hij ziet er uit als een doodeng monster. Door ellende met genen hebben chirurgen vanaf zijn geboorte tot aan zijn tiende verjaardag aan zijn hoofd lopen sleutelen zodat hij kan eten, drinken en praten. Afstotelijk is hij gebleven. Toch weet hij een vriendenkring op te bouwen op school.
Het verhaal van Auggie wordt verteld door hem zelf, zijn zus, een vriend van zijn zus en een vriendin. Doordat je kennis kan nemen van de visie van de 'anderen' wordt dit boek niet helemaal zo'n suikerzoet Amerikaans verhaal. Een echte feelgood is het geworden. Als ik Wonder met een film zou moeten vergelijken: Intouchables.

Ik zal er zijn / Holly Goldberg Sloan

De titel van dit boek is de vertaling van übertranentrekker I'll be there / Jackson 5.
Van de uitgeverij verwacht je natuurlijk louter positiviteit over het boek dat ze uitbrachten. Ze hebben alle lovende uitingen op hun website op een rijtje gezet. 'een ijzersterke jeugdroman over de kracht van liefde en vriendschap [...] survivaltrip, liefdesroman, broertjesverhaal, Ik zal er zijn is een combinatie van veel en van alles het beste.' 
Holly Goldberg Sloan houdt niet van losse eindjes. Alles wat in de eerste hoofdstukken aan de orde komt, wordt op de laatste bladzijden naar ieders tevredenheid afgerond. Ik zou heel graag  over een jaartje of vijf een nieuw boek over de hoofdpersonen lezen, het was nogal moeilijk afscheid nemen van Emily, Sam en hun naasten (op 1 na). Gezien de loopbaan van Sloan, zou het me niet verbazen als we Ik zal er zijn ook nog eens op tv of in de bioscoop kunnen bekijken. Genomineerd voor de Gouden Lijst 2013. Uitgeleend: 56%.

Vanger in het graan / J.D. Salinger

Over dit boek bereikten mij uit verschillende hoeken nieuwsgierig makende opmerkingen als: 'de ultieme Young Adult roman',  de klassieke 'coming of age story'. De aanzet tot reservering van Vanger in het graan was het vorige boek dat ik las. Voor de hoofdpersonen in Delilah was Catcher in the rye zo ongeveer de bijbel. In het Nederlands is Catcher in de rye onder 4 verschillende titels verschenen. Behalve deze ook: Puber, Vanger in het koren en De kinderredder van New York. Ik verwachtte in een klassieke titel lange zinnen en belegen taalgebruik, maar je vliegt door de hoofdstukken heen. Holden Caulfield is een hartveroverende, herkenbare, intelligente en cultuurgevoelige puber met een grote bek, een ieniemienie hartje en waanzinnig eenzaam. Hij leidt geen vrolijk bestaan, maar niet zonder humor.  Catcher in the rye verscheen in een tijd zonder Facebook en iPhones, toch is het een eigentijds boek. Voor ouders van hopeloze pubers een schrale troost: ze zijn niet de enigen. Grote troost voor lijstlezers: er is heel veel info, er zijn heel veel uittreksels en zelf lezen is een eitje, maar een film zit er niet in. Verfilmen is godsallejezus onmogelijk, om in termen van Caulfield te blijven.

Delilah : familiegedoe@home / Sarah Ockler

Het onderwerp van Delilah : familiegedoe@home is niet erg origineel, maar wel boeiend. Eigentijds verhaal in een omgeving waarin de tijd stil lijkt te hebben gestaan. Romantische gebeurtenissen vol clichés. Niet lekker vlot leesbaar, lange zinnen die je soms 3x moet lezen en dan nog niet lijken te kloppen. Waarom heb ik het boek halverwege niet weggelegd? Omdat toen de 16-jarige? Patrick op de proppen kwam die gespot werd met onder zijn arm het boek: Catcher in the rye. Delilah kreeg op zeker moment een knuffel die ze Holden Caulfield noemde. Niet helemaal luchtige vakantielectuur voor meiden. Wordt vervolgd. 

Klein meisje groot / Rachel DeWoskin

Aan de hoofdpersoon van Klein meisje groot, Judy Lohden, zou BNN zomaar een aflevering van Je zal het maar hebben kunnen wijden. Zij lijdt namelijk aan achondroplasie (dwerggroei). Je gaat er niet dood aan, je kunt er best oud mee worden, maar het staat een 'normaal' sociaal leven wel ontzettend in de weg. Nu moet gezegd dat hetgeen Judy overkomt, ook elk ander 16-jarig meisje zou kunnen gebeuren en mij lijkt dat ook elk ander 16-jarig meisje op dezelfde manier zou kunnen reageren. Judy is dan slechts 1m15, ze is slim en getalenteerd en ze heeft lieve verstandige ouders en vrienden. Je blijft na lezing achter met de geruststellende gedachte: het komt, ondanks haar afmetingen en de opgelopen beschadiging wel weer goed met Judy. Amerikaans en eigentijds en hier en daar wat autobiografisch.

Een keukenmeidenroman / Katryn Stockett

Lekkere pil voor week 2 en 3 van de vakantie, dacht ik zo. Pleun kwam er tussen. Evenveel pagina's (bijna 500), maar nu een 4,5 cm dik zwaar boekblok. Ook het onderwerp van Een keukenmeidenroman is zwaar: racisme. Er wordt heel wat afgezweet in de keukens van Mississippi gedurende de 60er jaren. Want er mag dan al airco bestaan, er zijn al stofzuigers, afwasmachines en elektrische mixers, apartheid gaat onverminderd voort. Toch is dit een luchthartig boek. Ideaal om met je voeten in een teiltje op het terras onder een parasol te lezen, gekoelde consumpties binnen handbereik. Genoeg vermakelijke pagina's om voorlopig niet op te hoeven staan. Als in februari de reserveringslijsten zijn ingekort, zal ik The Help eens gaan bekijken.

Bekijk het maar! / Jeff Kinney

3e Deel van het logboek van beroepsloser Bram Botermans. Gelezen omdat ik nu wel eens wilde weten waaraan Bram Botermans zijn populariteit te danken heeft. Het logboek leest lekker makkelijk weg, gebeurtenissen volgen elkaar snel op, Bram is herkenbaar, tekst en tekeningen zijn onlosmakelijk met elkaar verbonden en soms, soms kon ik er ook wel om lachen. Vooral het werkstuk over chimpansees van 4 pagina´s vond ik vermakelijk. Leuk dat een loser zo in de smaak valt bij jongens. In Amerika een regelrechte multimediahype.

Schaduwliefde / Ruta Sepetys

Op grond van de aanschafinformatie besloten mijn collega en ik dit boek alleen voor afdelingen voor volwassenen aan te schaffen. Nu ik Schaduwliefde heb gelezen, zou ik het ook aan jongeren meegeven. Nog aangrijpender dan Morgen toen de oorlog begon (John Marsden), Tunnelkoorts (André Boesberg) of Hoe ik nu leef (Meg Rosoff). Vlot te lezen, nergens vals sentiment of sensatiezucht. Sepetys zelf zei: "De geschiedenis schreef het verhaal, ik maakte het boek." Dat heeft ze dan erg goed gedaan. Sepetys verrichtte veel onderzoek in Litouwen en zet met Schaduwliefde de Baltische staten en het onrecht dat hun inwoners is aangedaan, in de schijnwerpers. Khaddafi is dood, Libië viert feest. Dat was voor Litouwers na de dood van Stalin niet weggelegd, maar evenzeer gerechtvaardigd.

Belevenissen van een muurbloem / Stephen Chbosky

Niet echt luchtige zomerkost, dit boek, maar mooi mooi mooi. Charley is een lieve intelligente 16-jarige jongen die waanzinnig veel meemaakt als muurbloem. Met een ontknoping op de laatste bladzijdes die maakt dat je weer begint op pagina 1. CD bij het boek met besproken muziek er op, was leuk geweest. Nu schakel ik steeds van boek naar Youtube. Ik kan me voorstellen dat veel ouders schrokken toen dit boek 10 jaar geleden in de VS uitkwam. Het is niet leuk om te lezen dat jongeren die je eigen kinderen hadden kunnen zijn, het heel vanzelfsprekend vinden om te roken, te blowen, pillen en drank te consumeren. In 2012 komt de film uit. De kans dat 'The perks of being a wallflower' net als 'Less than zero' misbruikt zal worden door fanatieke drugsbestrijders lijkt me klein, omdat Chbosky de film zelf regisseert.

Mijn leven is een ? / Sara Zarr

Je zou de vader van Deanna maar zijn. Hij is de vader van een 13 jarige dochter die het in een auto bij het strand doet met een 17 jarige vriend van zijn zoon. Zoon inmiddels 20, woont met de moeder van zijn kind in het souterrain van hun huis. Deanna is 16 als ze dit verhaal noteert en ervaart het leven als één groot vraagteken. Wie ze kan vertrouwen, wie haar vrienden zijn, waar ze woont in de toekomst. Het is allemaal onduidelijk. En erg Amerikaans en heel slordig gedrukt. De vertaling in het Vlaams van Beatrijs Peeters, maakt het ook niet vlotter leesbaar. Volgens Wikipedia en de site van de schrijfster wordt er gewerkt aan verfilming van dit boek. De Amerikaanse cover van Mijn leven is een vraagteken zou in Europa beter scoren, vermoed ik.

Minder dan niks / Bret Easten Ellis

In dit boek wordt geen enkele emotie beschreven, geen angst, geen verdriet, geen lol, geen pijn, nee niet waar, één keer wordt Clay misselijk bij het zien van een gruwelijke scène in een pornofilm. Er gebeurt ook eigenlijk niets van enige betekenis: er gaat niemand dood, er wordt niemand verliefd, er wordt niemand geboren. De hoofdpersonen zijn zonder uitzondering voortdurend onder invloed van het een of ander. Het boek heeft daar geen oordeel over. Het registreert slechts wat Clay doet als hij een paar weken vakantie heeft. Ik was dan ook verbaasd dat in de film Less than zero Clay wordt neergezet als een anti-drug-held. Het verbaast me niet dat Bret Easten Ellis niets met de film te maken te maken wil hebben, alleen titel en namen van hoofdpersonen komen overeen.

Laat de aarde draaien / Colum McCann

Eerst dacht ik nog dat dit de goed vertelde, aangrijpende levensverhalen waren van wat mensen die op hetzelfde moment in dezelfde stad vebleven. Gaandeweg krijgen de mensen meer raakvlakken. Kippenvel. Reviews overdrijven geen milimeter.

Suicide notes / Michael Thomas Ford

Twee uur nadat ik dit boek uitlas, was op het nieuws dat de hoofdrolspeler in Een kleine blonde dood een zelfmoordpoging deed die wel slaagde. Jeff, de 'schrijver' van suicide notes, sneed beide polsen door, maar werd op tijd gevonden. Het boek is het verslag van een verblijf in een psychiatrisch ziekenhuis. Saai? Nee, boeiend! Treurig? Nee, sorry. Houdt depressies op afstand. Moeilijk? Nee, leest als een trein. Misschien ongepast: ik moet erg lachen om het puberale gebrek aan relativeringsvermogen van Jeff. Hij, zijn zus en sommige van de andere patienten zijn ronduit schattig. Suicide notes is niet bepaald een debuut, als ik Wikipedia mag geloven. (Nog) geen ander vertaald werk van in Amerika veelvuldig gelauwerde Ford gevonden.

Antsy does time / Neal Shusterman

Dit is het eerste tweede deel dat het eerste deel overtreft. Bijna elke pagina is goed voor op zijn minst een grijns. Om sommige passages hardop gelachen, dat was me na Carmiggelt in de jaren '70, en Townsend in de jaren 80 niet meer gebeurd, geloof ik. Toch komt er zware kost op het pad van hartveroverende Antsy: een gokverslaafde vader, een vader met een hartaanval, een vriend met een levensbedreigende ziekte. Hulde aan Neal Shusterman dus en degene die Antsy does time vertaalde: niemand minder dan Lydia Meeder.

My most excellent year / Steve Kluger

Nooit las ik een boek dat zo Amerikaans was. Moeilijk te volgen als je niets weet van honkbal, Amerikaanse politiek en musicals. Nauwelijks een verhaallijn, maar sympathieke vertellers en veel humor slepen je naar de laatste bladzijde. De website bij het boek geeft de sfeer goed weer. Zou een beetje zoetsappige tv-serie kunnen worden.

What happened to Cass McBride / Gail Giles

Ik heb een psychologisch thriller gelezen! In één ruk uit. Wel erg Amerikaans. Ben blij dat ik nooit aan zo'n schoolsysteem onderworpen ben met die griezelige hierarchie van populariteit. Vanuit een graf legt een meisje de vinger op zere plekken in twee gezinnen. Made in the USA. Zou zomaar kerntitel voor de jonge jury 2012 kunnen worden.

The Schwa was here : hoe onzichtbaar kun je zijn? / Neal Shusterman

Heel scherp, zeer Amerikaans boek. Strakke dialogen, vooral die tussen de hoofdpersoon Antsy en Crawley, de excentrieke oude man in het boek. Bizar en met briljante vondsten gevuld verhaal over een jongen op zoek naar zijn identiteit en naar zijn moeder. Grappig om te weten dat een 'schwa' een stomme klinker is, die in het woordenboek bij de fonetische spelwijze aangegeven wordt met een omgekeerde e. De Amerikaanse omslag zegt meer over de inhoud.